nl nl false false

Goud herstelt zich door geopolitieke onzekerheid

17 november 2023

Leestijd 5 min

 

Goud kende een sterke maand oktober en werd verhandeld boven de $2.000 per ounce. Hoewel goudaandelen achter bleven bij goud, denken wij dat een mogelijke herwaardering van de sector het tij kan keren en steun kan bieden aan goudbedrijven.

Goud herstelt zich door geopolitieke onzekerheid

In oktober liet goud zijn historisch bewezen rol als "safe haven"-belegging zien: als afdekking tegen marktonzekerheid, volatiliteit en geopolitieke risico's, en als bescherming wanneer er sprake is van een verhoogd niveau van gevaar en angst. Goud werd op 5 oktober verhandeld op een maandelijks dieptepunt van $1.820 per ounce, voordat het een week later tot boven de $1.900 steeg en op 27 oktober uiteindelijk zelfs boven de $2.000. De goudprijs was uiteindelijk $1.983,88 aan het einde van oktober, een winst van 7,32% (een stijging van $ 135,26 per ounce) voor de maand.

Goudaandelen hielden gelijke tred met goud in het eerste deel van de prijsstijging; maar net toen goud de $2.000 naderde, verloren ze onverwacht hun momentum en leverden de helft van de eerdere winsten in. De NYSE Arca Gold Miners Index (GDMNTR)1 en de MVIS Global Junior Gold Miners Index (MVGDXJTR)2 stegen in de loop van de maand respectievelijk met 4,2% en 3,8%. De aanzienlijke underperformance van goudaandelen vergroot de waarderingskloof tussen goudaandelen en goud nog verder.

Waarom bezitten we überhaupt goudaandelen?

Historisch gezien hebben goudaandelen een sterke correlatie met de goudprijs. Ondanks een aanzienlijke devaluatie na de laatste goudhaussemarkt, hebben goudmijnaandelen het beter gedaan dan goud tijdens de huidige goudhaussemarkt (de start van die periode was volgens ons rond eind 2015).

Goudaandelen versus goud: Totaalrendement op jaarbasis sinds het begin van de huidige goudhaussemarkt (december 2015)

Staafdiagram dat goudaandelen versus goud illustreert: Totaalrendement op jaarbasis sinds het begin van de huidige goudhaussemarkt (december 2015)

Bron: Bloomberg. Gegevens per oktober 2023.

Goudaandelen worden verondersteld beter te presteren dan goud wanneer de goudprijs stijgt. De hefboomwerking door financiering met schuld van deze bedrijven  rechtvaardigt deze outperformance. Voor elke beweging in de goudprijs, stijgt (of daalt) de operationele cashflow die door deze bedrijven wordt gegenereerd met een veel groter percentage.

Neem bijvoorbeeld Alamos. Het bedrijf schat dat een stijging van 5% in de goudprijs zou leiden tot een stijging van bijna 30% in hun vrije kasstroom in 2024.

Geconsolideerde vrije kasstroomvooruitzichten van Alamos

Staafdiagram met de geconsolideerde vrije kasstroomvooruitzichten van Alamos

Bron: Alamos Gold. Gegevens per mei 2023.

Dit is de reden waarom beleggers, ondanks de risico's die gepaard gaan met mijnbouwactiviteiten, ervoor kiezen om goudaandelen aan hun portefeuilles toe te voegen - het potentieel voor versterkte rendementen tijdens een langere periode van stijgende goudprijzen.

We zijn dus verrast en teleurgesteld dat goudaandelen dit jaar ondermaats presteren. Voor alle duidelijkheid: goudaandelen presteerden vorig jaar ook slechter dan goud. In 2022 daalde goud echter licht op jaarbasis en de snel oplopende kosteninflatie vrat niet alleen aan de winstmarges, maar verraste de sector ook, waardoor de meeste bedrijven niet voldeden aan de eerder in het jaar afgegeven kostenrichtlijnen. De goudaandelen werden zwaar afgestraft door de markt, zowel voor hun krimpende marges als voor het niet voldoen aan de verwachtingen. GDMNTR daalde bijvoorbeeld met 8,9% in 2022.

Naarmate 2023 vordert, zien de zaken er een beetje anders uit. Goud staat bijna 9% hoger en tot nu toe wijzen de resultaten van bedrijven voor 2023 niet op (eventuele) herzieningen van de verwachtingen die bijna net zo sterk zijn als vorig jaar. Wat zou dan de oorzaak kunnen zijn van dit verschil in rendement?

Mogelijke oorzaken voor de groeiende kloof tussen goudaandelen en goud

Hier volgen enkele factoren waarvan wij denken dat ze een rol kunnen spelen:

  1. Vraag van centrale bank – Een van de belangrijkste drijfveren van de goudprijzen dit jaar waren de sterke netto-aankopen van centrale banken, die mogelijk zelfs de recordniveaus voor 2022 zullen overtreffen.

    Netto aankopen van goud door de centrale bank

    Staafdiagram met netto aankopen van goud door centrale banken van 2010 - 2023

    Bron: World Gold Council. Gegevens per september 2023.

    aarentegen is de vraag naar beleggingen, meestal de belangrijkste drijfveer van een stijgende goudprijs, dit jaar aanzienlijk gedaald zoals gemeten wordt aan de hand van ETF's die fysiek goud bezitten. Omdat er geen ander centrum van vraag naar goudvoorraden is om het gebrek aan beleggingsvraag te compenseren, heeft het slechte marktsentiment en de apathie ten opzichte van goud een veel grotere impact gehad op de goudvoorraden. Met andere woorden: centrale banken kopen goud, ze kopen geen goudaandelen. Als ze dat wel deden, zouden de aandelen misschien ook meer steun vinden in deze omstandigheden.

  2. Inflatie van de bedrijfskosten in de sector – Hoewel de kosteninflatie in de sector is afgenomen, zijn de verwachte operationele kosten voor 2023 nog steeds hoger dan in 2022. De schattingen van analisten voor de gemiddelde all-in kosten van de sector in 2023 variëren van ongeveer 5% tot 8% hoger ten opzichte van 2022. Hoewel de goudprijs heeft geholpen om de marges ten opzichte van vorig jaar op peil te houden, lijkt de markt ontevreden over het gebrek aan significante margeverbetering. Deze zorgen werden in oktober waarschijnlijk nog groter, na negatieve herzieningen van de verwachtingen voor 2023 door Newmont, het grootste goudmijnbedrijf ter wereld.
  3. Algemene blootstelling aan de aandelenmarkt – De bredere aandelenmarkten daalden gedurende de maand. De S&P 500 en de NASDAQ daalden respectievelijk met 2,10% en 2,8% in oktober, met bijzonder zwakke prestaties in het laatste deel van de maand toen de goudaandelen ook daalden. Soms, in de vroege stadia van een bredere sell-off van de markt, gaan goudaandelen ook van de hand.
  4. Landspecifieke risico's – Twee landspecifieke nieuwsberichten eind oktober kunnen ook de perceptie van het sectorrisico hebben beïnvloed en het negatieve sentiment ten opzichte van goudmijnaandelen verder hebben versterkt. De Panamese regering kondigde aan dat een recent uitgevaardigde wet wordt aangevochten, waardoor een herzien en goedgekeurd contract voor de Cobre Panama kopermijn, die wordt geëxploiteerd door First Quantum Minerals, in gevaar komt. Los daarvan meldde Bloomberg op 27 oktober dat Burkina Faso zijn mijnbouwwet had herzien, waarbij de bovengrens van zijn 'glijdende schaal' voor royalty's werd verhoogd van 5% voor goudprijzen boven $1.300 per ounce, naar 7% voor goudprijzen boven $2.000 per ounce.

De zorgen zijn misschien overdreven

Hoewel al deze zorgen gegrond zijn - vooral als ze betrekking hebben op de operationele kosten - zien wij goudbedrijven op dit moment als sterk ondergewaardeerd. Historisch gezien heeft de sector nooit tegen lagere waarderingsveelvouden gehandeld. De voortdurende focus van de bedrijven op kostenbeheersing, portefeuilleoptimalisatie en gedisciplineerde kapitaalallocatie om de groei te stimuleren en het rendement te maximaliseren, op verantwoorde en duurzame wijze, samen met onze vooruitzichten voor hogere goudprijzen, ondersteunen onze verwachtingen voor een herwaardering van de sector. Goudaandelen doen het beter dan in de eerste dagen van november; misschien is de herwaardering al begonnen.

Goudaandelen: Premium/korting op goudprijs

Lijndiagram met goudaandelen: Premium/korting op goudprijs vanaf 2008 – 2023

Bron: Scotiabank. Gegevens per september 2023.

Belangrijke kennisgevingen

1 NYSE Arca Gold Miners Index is een servicemerk van ICE Data Indices, LLC of aan ICE Data Indices, LLC gelieerde ondernemingen ('ICE Data') en is in licentie genomen door VanEck UCITS ETF plc. (het "Fonds") in verband met VanEck Gold Miners UCITS ETF (het "Subfonds"). Noch het fonds, noch het subfonds worden gesponsord, goedgekeurd, verkocht of aangeprezen door ICE Data. ICE Data doet geen uitspraken over en geeft geen garanties met betrekking tot het fonds, het subfonds of het vermogen van de NYSE Arca Gold Miners Index om het rendement van de algemene aandelenmarkt te volgen. ICE DATA GEEFT GEEN EXPLICIETE OF IMPLICIETE GARANTIES EN WIJST HIERBIJ UITDRUKKELIJK ALLE GARANTIES VOOR VERKOOPBAARHEID OF GESCHIKTHEID VOOR EEN BEPAALD DOEL, GERELATEERD AAN DE NYSE ARCA GOLD MINERS INDEX OF DAARIN OPGENOMEN GEGEVENS VAN DE HAND. IN GEEN GEVAL IS ICE DATA AANSPRAKELIJK VOOR ENIGE SPECIALE, BIJKOMENDE, INDIRECTE OF GEVOLGSCHADE (INCLUSIEF GEDERFDE WINSTEN), ZELFS NIET ALS ICE DATA IN KENNIS IS GESTELD VAN DE MOGELIJKHEID VAN DERGELIJKE SCHADE. ICE Data Indices, LLC en zijn gelieerde ondernemingen ('ICE Data'), hun indices en de daaraan gerelateerde informatie, de naam 'ICE Data' en de aan deze onderneming gerelateerde handelsmerken zijn intellectueel eigendom van en in licentie gegeven door ICE Data, en mogen niet worden gereproduceerd, gebruikt, of verspreid zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van ICE Data. Het fonds is niet doorgegeven op grond van zijn rechtmatigheid of geschiktheid en wordt niet gereglementeerd, uitgegeven, goedgekeurd, verkocht, gegarandeerd of aangeprezen door ICE Data.

2 MVIS®️ Global Junior Gold Miners Index is exclusief eigendom van MarketVector Indexes GmbH (een volledige dochtermaatschappij van VanEck Associates Corporation). MVIS heeft Solactive AG gecontracteerd om de index te bij te houden en te berekenen. Solactive AG doet haar uiterste best om ervoor te zorgen dat de index correct wordt berekend. Ongeacht de verplichtingen jegens MarketVector Indexes GmbH ('MarketVector') heeft Solactive AG geen enkele verplichting om derden te wijzen op fouten in de index. De VanEck Junior Gold Miners UCITS ETF wordt niet gesponsord, goedgekeurd, verkocht of aangeprezen door MarketVector. MarketVector doet geen uitspraken over de wenselijkheid om in het fonds te beleggen.

Belangrijke kennisgeving

Uitsluitend voor informatie- en advertentiedoeleinden.

Deze informatie is afkomstig van VanEck (Europe) GmbH. VanEck (Europe) GmbH is aangesteld als distributeur van VanEck-producten in Europa door VanEck Asset Management B.V., een beheermaatschappij onder Nederlands recht en geregistreerd bij de Nederlandse Autoriteit Financiële Markten (AFM). VanEck (Europe) GmbH, met als vestigingsadres Kreuznacher Str. 30, 60486 Frankfurt, Duitsland, is een financiële dienstverlener die onder toezicht staat van BaFin, de Duitse toezichthouder voor de financiële markten. De informatie is uitsluitend bedoeld om beleggers te voorzien van algemene en voorlopige informatie en mag niet worden opgevat als beleggings-, juridisch of fiscaal advies. VanEck (Europe) GmbH en de aan VanEck (Europe) GmbH verbonden en gelieerde bedrijven (samen "VanEck") wijzen elke aansprakelijkheid van de hand met betrekking tot beslissingen die de belegger op basis van deze informatie neemt ten aanzien van het kopen, verkopen of aanhouden van beleggingen. De visies en meningen die hier worden gegeven, zijn die van de auteur(s) en komen niet noodzakelijkerwijs overeen met die van VanEck. De meningen zijn actueel op de datum van publicatie en kunnen worden aangepast op basis van veranderende marktomstandigheden. Bepaalde verklaringen in deze bijdrage kunnen ramingen, voorspellingen en andere op de toekomst gerichte verklaringen zijn die niet overeenkomen met de werkelijkheid. Wij achten de informatie die afkomstig is van derden, betrouwbaar. Deze informatie is echter niet onafhankelijk gecontroleerd. De nauwkeurigheid en volledigheid ervan kunnen daarom niet worden gegarandeerd. Alle indices die worden vermeld, zijn maatstaven voor het vergelijken van algemene marktsectoren en rendementen. Het is niet mogelijk om rechtstreeks in een index te beleggen.

Alle rendementsgegevens hebben betrekking op het verleden en bieden geen garantie voor toekomstige resultaten. Beleggen brengt risico's met zich mee, waaronder mogelijk verlies van de hoofdsom. Lees het prospectus en de essentiële beleggersinformatie voordat u gaat beleggen.

Niets in dit materiaal mag in welke vorm dan ook worden verveelvoudigd en er mag ook niet naar worden verwezen in andere publicaties zonder de uitdrukkelijke schriftelijke toestemming van VanEck.

© VanEck (Europe) GmbH