Volatiliteit van goud te midden van geopolitieke crises: Wat de geschiedenis ons vertelt

Maandelijkse inzichten in de goudmarkt en de economie van Imaru Casanova, Portfolio Manager, met haar unieke kijk op mijnbouw en de voordelen van goud voor uw portefeuille.

Dit artikel behandelt de marktontwikkelingen tot eind maart 2026. Alle rendementen zijn vermeld in USD. Rendementen kunnen hoger of lager uitvallen als gevolg van valutaschommelingen.

Belangrijkste conclusies:

• Stijgende rentetarieven en een sterkere Amerikaanse dollar waren de drijvende kracht achter de verkoopgolf in maart.
• Volatiliteit tijdens crises is niet ongebruikelijk – voorgaande periodes in 2008, 2020 en 2022 laten zien dat goud scherpe schommelingen kan vertonen onder verschillende omstandigheden.
• Goudmijnbedrijven blijven sterke marges en kasstroom genereren tegen de huidige prijzen.
• In het verleden behaalde resultaten zijn geen betrouwbare indicator van toekomstige resultaten. Beleggen brengt risico's met zich mee, waaronder mogelijk verlies van de hoofdsom.

Volatiliteit in een crisis is niet ongebruikelijk

Het rendement van goud in maart verraste veel beleggers. Ondanks een scherpe escalatie van de geopolitieke spanningen daalde de goudprijs nadat deze kortstondig de recordhoogte opnieuw had aangetikt. Dergelijke prijsbewegingen klinken misschien tegenstrijdig, maar is niet ongewoon in tijden van crisis.

Goud bereikte een recordhoogte van $ 5.595 per ounce op 29 januari. De prijzen daalden in februari tot onder de $ 5.000, maar stonden op het punt om deze recordhoogte in maart opnieuw aan te tikken toen de VS en Israël Iran aanvielen. De aanval vond plaats op een zaterdag en maandagochtend steeg de goudprijs al boven de $ 5.400 uit.

$ 5.418 markeerde echter het hoogste punt van de maand op 2 maart. Wat volgde was een scherpe verkoopgolf: goud daalde met $ 1.319 tot een dieptepunt in de maand van $ 4.099 op 23 maart, voordat het maart afsloot op $ 4.668,06, een daling van $ 611, oftewel 11,6% voor de maand. Het lijkt erop dat de bodem zich aan het vormen is, hoewel de volatiliteit hoog blijft¹.

Waarom daalt goud tijdens wereldwijde onzekerheid?

Wij begrijpen waarom beleggers teleurgesteld zijn over het rendement van goud tijdens een maand van wereldwijde onrust. De verkoopdruk overweldigde de vraag naar veilige havens en de aankoop door centrale banken. Dat gezegd, is dit type prijsbeweging niet ongebruikelijk als we het in een historische context bekijken.

Goud daalde sterk bij het begin van de financiële crisis in 2008 en opnieuw tijdens de vroege stadia van de pandemie in 2020. In beide gevallen werd de initiële reactie gedreven door liquiditeitsbehoeften, stijgende rente en een sterkere Amerikaanse dollar. Een soortgelijke dynamiek werd waargenomen nadat Rusland in 2022 Oekraïne binnenviel. Ruwe olie steeg tot boven de $ 100 per vat, wat bijdroeg aan hogere rentetarieven en een sterkere dollar, en na een korte rally daalde goud met ongeveer 18%.

Hoewel elk van deze perioden werd gekenmerkt door verschillende onderliggende omstandigheden, illustreren ze dat goud volatiliteit kan vertonen tijdens de vroege stadia van grote wereldwijde verstoringen.

Olie, rente en de dollar blijven belangrijke aanjagers

De huidige crisis introduceert een nieuwe olieschok en een nieuw niveau van geopolitiek risico. Hogere olieprijzen hebben de bezorgdheid over de inflatie aangewakkerd en bijgedragen tot stijgende rentetarieven, een strenger beleid van de Federal Reserve en een sterkere Amerikaanse dollar. Deze krachten hebben de neiging om op goud te wegen, vooral op de korte termijn, en kunnen versterkt worden door systematische en algoritmische handel.

Tegelijkertijd heeft goud sinds 2024 sterke stijgingen laten zien, dus een zekere mate van winstneming zou niet verrassend zijn. Zware uitstromen uit fysiek-goud-ETF's suggereren dat beleggers winst nemen of hun liquiditeit verhogen, en goud kan vaak dienen als een bron van liquiditeit tijdens perioden van wijdverbreide marktstress.

Centrale banken zijn een belangrijke drijvende kracht geweest achter de vraag naar goud, hoewel de activiteit tijdens de recente onrust waarschijnlijk is vertraagd. Sommige landen kunnen in tijden van stress prioriteit geven aan liquiditeit. Turkije, bijvoorbeeld, heeft naar verluidt in maart goud verkocht of geruild om zijn valuta te ondersteunen. Verschillende Golfstaten behoorden de afgelopen jaren ook tot de grootste kopers, en hun activiteit kan in de nabije toekomst fluctueren.

Zodra de omstandigheden stabiliseren, zal de vraag van de centrale banken waarschijnlijk normaliseren. Ondertussen meldt de World Gold Council aanhoudende aankopen uit landen als Indonesië, Guatemala en Maleisië, waaronder zowel nieuwe als terugkerende deelnemers. De bredere trend van diversificatie van reserves, met name weg van de Amerikaanse dollar, blijft meespelen.

Wij vinden het bemoedigend dat het niveau van $ 4.000 standhield ondanks stijgende rente, een sterkere dollar, ETF-uitstroom en onzekerheid over de activiteit van de centrale banken. Zelfs na de verkoopgolf van maart is goud tot nu toe dit jaar met $ 349 gestegen, oftewel met 8,0%.

Vooruitkijkend, zodra het huidige conflict zijn beloop heeft gehad, zal de internationale context waarschijnlijk terugkeren naar een vertrouwd niveau van onzekerheid. De VS kampt nog altijd met hoge tekorten en stijgende schuldenlasten, terwijl veel landen hun inspanningen voortzetten om hun afhankelijkheid van de dollar te verminderen. Hogere olieprijzen brengen ook risico's met zich mee voor de economische groei. In die context blijft het langetermijnperspectief voor goud intact.

Goudmijnbouwbedrijven: Volatiliteit in prijzen, stabiliteit in fundamentals

Goudaandelen daalden samen met de goudprijs, waarbij de MarketVector Global Gold Miners Index (MVGDXTR) met 21,4% daalde in maart². Desondanks staat de index dit jaar nog steeds 5,3% hoger. Ondanks de volatiliteit gaan de goudmijnbedrijven gewoon hun gang.

Zijn goudmijnbedrijven nog steeds winstgevend tegen de huidige prijzen?

Bij de huidige goudprijzen blijft de winstgevendheid sterk. Goud rond de $ 4.000 blijft ondersteuning bieden voorgroei-investeringen, aandeleninkoop en dividenden. De bedrijfsmarges zijn robuust, met All-in Sustaining Costs (AISC) van gemiddeld $ 1.867 per ounce, volgens Scotiabank.

Een vollediger beeld wordt gegeven door de Fully Loaded Costs, die belastingen, groei-investeringen, exploratie, dividenden, rente en algemene en administratieve kosten omvatten. Scotiabank schat deze kosten op ongeveer $ 3.525 per ounce. Belastingen en royalty's vormen het grootste deel en vallen grotendeels buiten de controle van het bedrijf.

Exploratie is een gebied waar bedrijven flexibiliteit hebben en de uitgaven zijn aanzienlijk gestegen. S&P Global meldt dat mijnexploratie in 2025 een recordhoogte bereikte met een stijging van 45%, terwijl de totale exploratiebudgetten met 11% toenamen. Of dit zich in de komende jaren zal vertalen naar productiegroei blijft een belangrijk aandachtspunt.

Hogere olieprijzen zullen de kosten naar verwachting opdrijven, maar het effect zal misschien gematigder zijn dan sommigen verwachten. De blootstelling aan energie varieert per operatie, waarbij dagbouwmijnen en afgelegen locaties afhankelijker zijn van diesel, hoewel brandstof doorgaans ongeveer 7% van de AISC uitmaakt. Schattingen van BMO Capital Markets suggereren dat de kosten met 10% tot 20% zouden kunnen stijgen bij een verdubbeling van de olieprijs, maar hierbij wordt ervan uitgegaan dat er geen hedging plaatsvindt.

In de praktijk dekken veel mijnbedrijven de brandstofkosten af en houden ze voorraden aan, wat de impact van stijgende prijzen kan vertragen en verminderen. Kinross Gold Corp. (4,31% van de netto activa van Strategy per 31 maart 2026) heeft bijvoorbeeld aangegeven dat de gevoeligheid ongeveer $ 3 per ounce bedraagt voor elke stijging van $ 10 per vat in de olieprijs, wanneer hedging en regionale prijsfactoren in overweging worden genomen.

Hoewel er geen tekorten zijn waargenomen, kunnen langdurige verstoringen van belangrijke scheepvaartroutes zoals de Straat van Hormuz voor problemen zorgen, vooral in delen van Afrika en Azië. Een aanzienlijk deel van de productie vindt echter plaats op het Amerikaanse continent en in Australië, waar de energievoorziening doorgaans stabieler is.

In dit stadium verwachten we geen materiële veranderingen in de winstverwachtingen in de goudindustrie als gevolg van de recente olieschok. Goud en goudaandelen staan onder druk, maar zodra de huidige periode van volatiliteit afneemt, blijven dezelfde factoren die de goudprijs boven $ 5.000 hebben ondersteund, van kracht.

Als u meer inzichten over Beleggen in goud wilt ontvangen, schrijf u dan in voor onze nieuwsbrief.